Home In gelul kun je niet wonen

De bevolking krimpt, de ontgroening zet door en de woningmarkt zit op slot.  De provincie gaat bovendien nog sterker sturen op het ontwikkelen van stedelijke gebieden. In dorpen van gemeenten als Kaag en Braassem krijgt woninguitbreiding buiten de dorpskernen alleen nog groen licht als deze projecten al in een vergevorderd stadium zijn. Omdat de provincie niet zal toestaan dat het open landschap wijkt voor woningbouw, kan er alleen nog sprake zijn van kwalitatieve uitbreiding van het woningaanbod en het bouwen van ontbrekende woningtypes in de kernen zelf. Dat is het kader waarmee wij het moeten doen. Per dorp zullen we dus met slimme en goede, lokaal gedragen oplossingen moeten komen om de leefbaarheid te waarborgen. En die kansen zijn er.

Inzet PRO Kaag en Braassem nu en straks

PRO Kaag en Braassem heeft zich de afgelopen jaren ingezet om ook in kleine kernen ruimte te krijgen voor woningbouwontwikkelingen. In vrijwel alle kleine kernen staan er projecten in de steigers die een lokaal volkshuisvestelijk probleem aanpakken. Zo is PRO Kaag en Braassem trots dat in de afgelopen jaren eindelijk werk is gemaakt om het tekort aan sociale woningen terug te dringen. In veel kernen liggen plannen klaar om in de komende jaren in totaal 150 tot 200 sociale woningen te bouwen.

Tussen-wal-en-schip

Een andere verdienste die we in de afgelopen periode hebben bereikt is dat we een zogenaamde tussen-wal-en-schip-regeling hebben kunnen introduceren. Een groeiende groep mensen heeft een te hoog inkmen om in aanmerking te komen voor een sociale woning, maar verdient te weinig om een hypotheek te krijgen voor een koopwoning. De tussen-wal-en-schip-regeling geeft ontwikkelaars de mogelijkheid om bij nieuwbouw iets minder sociale koopwoningen te realiseren (woningen die vaak onder de marktwaarde aan de eerste kopers worden verkocht om bij de eerste verhuizing direct weer uit het sociale segment te verdwijnen). In ruil daarvoor mogen zij een categorie koopwoningen bouwen tussen de 180.000 euro en 250.000 euro. Woningen die zij kunnen verkopen voor een reële marktprijs en waar in de gemeente veel vraag naar is, maar amper aanbod.

Doorstroming

Het woningbezit in onze gemeente bestaat voor ruim 90 procent uit gezinswoningen. Door de vergrijzing wonen één of twee senioren in gezinswoningen en kunnen jongeren en jonge gezinnen niet of nauwelijks aan een woning komen. Om voorzieningen in alle kernen in stand te kunnen houden is het echter noodzakelijk om hen een woning te kunnen bieden zodat zij niet verhuizen naar omliggende steden.  De doorstroming op de woningmarkt moet daarom worden bevorderd door het bouwen van ontbrekende woningtypen, zoals (levensloopbestendige) zorg- en seniorenwoningen dichtbij de centrumvoorzieningen. Ouderen die vaak met één of twee personen in een gezinswoning wonen, kunnen op die manier doorstromen naar een fijn huis dat beter aansluit bij hun woningbehoefte, terwijl jongeren de kans krijgen om een gezinswoning te kopen.

Starters

Met de crisis in het achterhoofd en een woningmarkt die al jaren op slot zit, zijn met name veel starters de dupe. De behoefte aan betaalbare woningen groeit dan ook nog steeds. Om de bouw weer op gang te krijgen en te bouwen naar behoefte moet de focus sterk komen te liggen op deze doelgroep.

Terugdringen wachtlijsten sociale woningbouw

In onze gemeente moeten mensen gemiddeld 7 jaar wachten op een sociale huurwoning. PRO Kaag en Braassem wil deze termijn verkorten. Hoe? Door vast te houden aan een verplicht percentage sociale huurwoningen bij nieuwbouwprojecten. Ook willen we een inhaalslag maken bij de Gerardusschool in Oude Wetering, de locatie Van Egmond in Woubrugge, de school in Hoogmade en op het voormalige Connexxionterrein in Leimuiden.

Wachtlijst

Bij al deze projecten zetten we in op levensloopbestendige woningen of appartementen die we met voorrang willen toewijzen aan senioren. Eerst uit het betreffende dorp, daarna uit de gemeente. Zij laten gezinswoningen achter voor jongeren die kunnen doorstromen. Dat is goed voor het dorp en het helpt om de wachtlijst voor sociale huurwoningen te verkorten. Zo lossen we een volkshuisvestelijk probleem op.

Inbreiden

Veel van onze dorpskernen kennen van oudsher bedrijven die zich hier gevestigd hebben. PRO Kaag en Braassem wil het aantrekkelijk maken voor deze bedrijven zich te verplaatsen naar bedrijventerreinen. Dit geeft (verkeers)ontlasting van het dorp en biedt de mogelijkheid om kwalitatieve woningbouw in te breiden in het dorp, zonder dat dit op weerstand stuit bij hogere overheden.

Collectief particulier opdrachtgeverschap

Nieuwe initiatieven op het gebied van Collectief Particulier Opdrachtgeverschap kunnen rekenen op steun van PRO Kaag en Braassem. Daarnaast wil PRO Kaag en Braassem, net als in andere gemeenten, een plankostenfonds voor CPO collectieven. De Rabobank staat klaar om hier een ondersteunende rol in te spelen.

Maatschappelijke zorg en begeleid/beschermd wonen

Na eerdere bezuinigingsronden van de Rijksoverheid in 2015, waarbij taken op het gebied van (jeugd)zorg, werk en inkomen naar de gemeenten zijn overgeheveld, staat de gemeente opnieuw een taak te wachten: ook beschermd en/of begeleid wonen wordt een taak van de gemeente.

Dichtbij

Tot dusver was dit een taak die centrumgemeente Leiden voor onze regio uitvoerde, maar dit gaat een lokale verantwoordelijkheid worden. Een taak voor de gemeente Kaag en Braassem dus. Net als bij de eerdere taakdecentralisaties wil PRO Kaag en Braassem zoeken naar oplossingen dichtbij en uitgaan van het principe dat iedereen erbij hoort en mee kan doen.

Welzijn

Een intramurale woon-zorgvoorziening (24 uurszorg) kost de gemeenschap gemiddeld € 50.000 per jaar. Van de mensen die nu intramuraal wonen is uit onderzoek gebleken dat ongeveer de helft hiervan, mits ambulante ondersteuning en  begeleiding thuis goed is geregeld, ook zelfstandig zou kunnen wonen. Een sociale huurwoning kost gemiddeld € 7.000 per jaar. Er is dan, in vergelijking met de intramurale zorgvoorziening, heel veel geld over om de begeleiding en ondersteuning thuis te financieren. Door oplossingen dichtbij te zoeken, in een zo regulier mogelijke woon- en leefomgeving, zien wij enorme kansen voor zowel het welzijn van een cliënt als de portemonnee van de gemeente. Uitgangspunt is voor ons echter altijd: Hulp, zo licht als mogelijk, zo zwaar als nodig. Voor iedereen die 24 uur per dag zorg nodig heeft, gaan we dat regelen.

Huisvesting arbeidsmigranten

Het is geen populair onderwerp, maar wel een groot vraagstuk: arbeidsmigranten. In de regio Holland Rijnland wonen en werken naar schatting zo’n 17.000 Oost-Europese arbeidskrachten. In Kaag en Braassem zijn dat er ongeveer 1200. Deze mensen dragen, alleen al in Holland Rijnland, 1 miljard euro bij aan ons bruto regionaal product met werk dat veel Nederlanders niet (willen?) doen.

Concurrentiekracht

Helaas is het zo dat veel arbeidsmigranten moeten wonen en leven in (te) krappe woningen voor een hoge huurprijs. Dat leidt tot overlast voor buurtbewoners een stroom aan negatieve vooroordelen. Dat is niet eerlijk en doet geen recht aan het feit dat deze mensen hier zijn en onderdeel vormen van onze economie en samenleving.  PRO Kaag en Braassem zet zich de komende jaren in om misstanden op dit gebied aan te pakken. In samenwerking met de gemeente, grote kwekers en uitzendorganisaties slaan we de handen ineen om misstanden aan te pakken en bonafide uitzendorganisaties te versterken en de kwaliteit van de huisvesting voor deze mensen te verbeteren. Op die manier vermindert overlast voor omwonenden en vergroten we de concurrentiekracht en vitaliteit van de tuinbouwsector.

Protesten

Hoe wij dit gaan doen? De komende tijd moet de gemeente met ondernemers uit de tuinbouwsector en uitzendorganisaties nadenken over een reeks verbetervoorstellen. De gemeenteraad moet helderheid geven over hoe en waar wat mag. Daarbij geeft PRO Kaag en Braassem zichzelf de opdracht om, nadat we heldere kaders gesteld hebben, bij concrete uitvoeringsplannen de rug recht te houden. Concrete voorstellen leiden ongetwijfeld tot protesten (Not In My BackYard), maar deze arbeidskrachten zijn er en ze hebbenn recht op fatsoenlijke huisvesting.

Discussie

In het afgelopen jaar zijn wij al regelmatig benaderd door mensen die vinden dat arbeidsmigranten niet aan de rand van een dorp mogen wonen (dat geeft overlast), niet in een dorpskern mogen wonen (dat geeft overlast), op het eigen terrein van een kweker moeten wonen (anders ontstaat overlast), niet op het terrein van een kweker mogen wonen (dan ontstaat overlast). Het geeft aan dat de discussie ingewikkeld is en moeilijk zal verlopen.

Profiteren

Voor ons staat echter één ding overeind: het voeden van vooroordelen, helpt een oplossing niet dichterbij. Economisch profiteren wij allemaal van de aanwezigheid van deze werknemers en feit is dat zij onderdeel zijn van onze economie en samenleving. Dan hebben ze ook het recht om fatsoenlijke huisvesting te krijgen om zo ook de overlast voor de buurt weg te nemen. Dat verdienen de arbeidsmigranten en die duidelijkheid verdient de tuinbouwsector.

In gelul kun je niet wonen

Kaag en Braassem is een mooie gemeente om in te wonen. En mensen wonen hier ook met veel plezier. Tegelijkertijd zijn er veel ingewikkelde vraagstukken zonder eenvoudige oplossingen.  We hebben een eenzijdig woningaanbod met veel eensgezinswoningen die slecht bereikbaar zijn voor jonge stellen en gezinnen. We hebben weinig (levensloopbestendige en zorg) appartementen voor een toenemend aantal ouderen. De wachtlijsten voor sociale woningbouw zijn lang en het koopsegment woningen tot 250.000 euro is klein.

Speerpunt

Al die vraagstukken leiden ertoe dat er te weinig kansen zijn voor jongeren die graag in het eigen dorp willen blijven wonen. PRO Kaag en Braassem heeft volkshuisvesting als speerpunt en heeft de afgelopen jaren op al deze onderwerpen initiatief genomen om met oplossingen te komen. Door slim in te spelen op de ontwikkelingen die er zijn, te bouwen naar de vraag en de doorstroming te bevorderen is er ook op woongebied nog van alles mogelijk in Kaag en Braassem. Zowel in de grote, als in de kleine dorpen. We zijn nog niet klaar en krijgen graag de mogelijkheid door te gaan. In gelul kun je niet wonen!

Deze tekst maakt onderdeel uit van het concept-verkiezingsprogramma van PRO. Het definitieve programma is nog niet vastgesteld. Teksten, standpunten en meningen kunnen derhalve nog wijzigen na inbreng van derden.